KAPLICA NOTRE-DAME-D’ESTOURS

Osadzona, a raczej „zawieszona” na skalnej ostrodze, Notre Dame d’Estours, niegdyś nazywana Notre-Dame-des tours, jest położona nad głębokimi przełomami rzeki Seuge. To owiane legendą sanktuarium króluje tu dumnie w otoczeniu dzikiej natury. Początki jego kultu sięgają lat 1100-1200. W 1260 roku biskup Mendes wyznacza księdza dla tejże kaplicy.

Najprawdopodobniej wybudowana została ona przez tych samych budowniczych, którzy pracowali przy budowie chóru w katedrze w Le Puy-en-Velay.

Jak głosi legenda, Najświętsza Maria Panna objawiła się tutejszym dzieciom w pobliżu przełomów Seuge, podczas gdy pilnowały one stado bydła. Oznajmiła im, iż pragnie „pozyskać chwałę swego ludu i obdarzyć go dobrodziejstwami”. Niedługo potem młodzi pasterze krów zostali w cudowny sposób poprowadzeni do miejsca, gdzie znajdowała się figura Madonny. Była ona ukryta w niemalże niedostępnej szczelinie skały górującej nad rzeką Seuge. Figura ta została im rzekomo wskazana ryczeniem wołów z przeciwnego brzegu rzeki. Przenoszona później z kościoła w Cubelles do Monistrol-d’Allier, a następnie do Saugues, Madonna zawsze wracała do swoich skał, gdzie w końcu wybudowano jej sanktuarium. Tak oto narodził się kult Madonny z Notre-Dame des tours. Posąg przedstawia Madonnę „w majestacie” będącym artystycznym wizerunkiem Najświętszej Marii Panny.

W 1464 roku kaplica w Estours uzsykuje swojego przeora. Miejsce wraz z upływem lat staje się coraz bardziej uczęszczane i msze są tu odprawiane w każdą niedzielę i święta. Podczas wojen religijnych mała kaplica została całkowicie zniszczona, po czym odbudowana i powiększona w 1560 roku. Pielgrzymki do sanktuarium Notre-Dame d’Estours odbywają się w otoczeniu dzikiej przyrody, surowych zboczy skalnych, często w trudnych warunkach pogodowych. Pielgrzymi przybywają tutaj, by prosić Matkę Boską o urodzaje, prosić o pomoc podczas klęsk żywiołowych.

Dzięki hojności darczyńców, miejsce zostało stopniowo zagospodarowane, upiększone. Na skale górującej nad esplanadą został wzniesiony posąg Madonny, zainstalowano dzwonnicę oraz zadaszenie dla pielgrzymów. Ulepszono również ścieżki prowadzące do sanktuarium. Główny ołtarz, kostka brukowa i dach dodatkowo upiększyły to cenne dziedzictwo departamentu Górnej Loary. Do popularności Notre-Dame d’Estours dodatkowo przyczynia się fakt, że zostało tutaj wysłuchanych wiele modlitw, spełnionych wiele życzeń, miały tu miejsce liczne cudowne uzdrowienia.

Pielgrzymka do sanktuarium Notre-Dame d’Estours umacnia wiarę mieszkańców cechującego się surowym klimatem Masywu Cézallier. Renoma Najświętszej Maryi Panny z Notre-Dame d’Estours sprawiła, że posąg został oficjalnie koronowany 7 września 1913 roku.

Inne, niezwykle ciekawe miejsca w pobliżu to Saint Julien des Chazes ze swoją magiczną kaplicą, o której piszę w jednym z poprzednich artykułów na blogu, Prades, Chanteuges, Saugues, Rochegude, Lavoûte-Chilhac. Nie omieszkajcie ich odwiedzić, będąc w tych pięknych okolicach.

SAINT JULIEN DES CHAZES I KAPLICA SAINTE-MARIE-DES-CHAZES - MALOWNICZY ZAKĄTEK HAUT ALLIER

W departamencie Haute-Loire (Górnej Loary),  w odległości 4,5 km od Saint-Arcons, urocza maleńka osada z domami z lawy bazaltowej- Saint Julien des Chazes, położona na wysokości 560 m., na lewym brzegu rzeki Allier jest niezwykle malowniczym miejscem.

Otoczona spadzistymi skałami, stanowi punkt wyjścia licznych pieszych tras prowadzących wzdłuż malowniczych przełomów rzeki Allier.

Kaplica Sainte-Marie-des- Chazes, należąca do Saint Julien des Chazes, położona nad przeciwnym brzegiem Allier, jest wręcz zjawiskowym miejscem.

Prawdziwa perła architektury romańskiej Owernii, kaplica należała w przeszłości do opactwa benedyktynów Saint-Pierre des Chazes. Została zbudowana pomiędzy XII a XIII wiekiem, dokładna data jej powstania nie jest znana,.

Po Rewolucji kaplica podległa sekularyzacji, i służyła za magazyn rolny, po czym została odstąpiona gminie Chazes 19 maja 1865 roku. W 1862 roku została wpisana do rejestru zabytków historycznych oraz poddana gruntownym pracom remontowym w latach 1865-1866.

Pomimo to, w 1904 roku, wskutek gwałtownej burzy, przedsionek, dzwonnica i mównica zawaliły się, i cała budowla uległa zniszczeniu. Została ona następnie poddana dokładnym pracom restauratorskim i konserwacyjnym, przeprowadzonymi pod auspicjami Akademii Sztuk Pięknych.

 Przepięknie usytuowana nad samym brzegiem rzeki Allier, kaplica Sainte- Marie-des-Chazes, której nazwa „chaze” pochodzi z łacińskiego „casa”, czyli „dom boży”, emanuje niezwykłym spokojem i energią.

Kaplica posiada kwadratową wieżę zwieńczoną iglicą z typowymi dla stylu regionu Owernii antefiksami na szczycie oraz podwójnymi okienkami z każdej strony.

Zwiedzenie wnętrza kaplicy jest możliwe tylko latem. Na uwagę zasługuje nawa upiększająca to miejsce oraz piękne witraże przepuszczające światło do wnętrza kaplicy. Natomiast figurka Madonny wykonana z drewna polichromowanego z XII wieku została przeniesiona do kościoła parafialnego w Saint-Julien-des-Chazes.

Niezwykły czar tego miejsca nie pozostawia obojętnym nikogo, kto tu przybywa.

Legenda głosi, że święta Anna, zstąpiwszy z nieba, aby podziwiać sanktuarium na wzgórzu Anis w Le Puy-en-Velay, wzniesione ku czci jej córki Marii, matki Jezusa Chrystusa, zapragnęła mieć podobne miejsce w Owernii, zeszła zatem z nieba z młotkiem mistrza murarskiego w ręku, i spoczęła na wzgórzu Durande. Stamtąd rzuciła młot w powietrze, ze słowami: „Tam, gdzie młotek spadnie, zostanie wzniesiony kościół!” I tak oto młotek upadł na brzegu rzeki Allier, w miejscu, w którym została później wzniesiona piękna kaplica romańska, która dziś możemy podziwiać.

Przebywając w Saint Julien des Chazes, gdzie możecie zatrzymać się na kilka dni, wynajmując jeden z gîtes znajdujący się w budynku, gdzie kiedyś mieściła się szkoła i poczta (obok merostwa), możecie zwiedzić inne malownicze miasteczka, osady i miejsca Haut Allier (Górnego Allier): Notre Dame d’Estours, Prades, Chanteuges, Lavoûte Chilhac, Saugues, Langeac, o których napiszę w kolejnych artykułach na blogu.

OPACTWO W LA CHAISE DIEU

 Położone pośród wygasłych wulkanów, w odległości 42 km na północ od Le Puy-en-Velay, miasteczko La Chaise Dieu (z łacińskiego „Casa Dei” czyli „Dom Boży”) narodziło się na ustronnym, zimnym i mało urodzajnym płaskowyżu. W XI wieku znajdowała się tutaj jedynie pustelnia, w której znalazł schronienie święty Robert de Turlande, to on przyczynił się do wybudowania w tym miejscu opactwa benedyktynów rozsławionego aż po Włochy i Hiszpanię. Porzucone po Rewolucji opactwo nabierze ponownie rozgłosu dzięki pianiście Georgesowi Cziffra, który stworzy w nim w 1965 roku słynny festiwal muzyki klasycznej, mający na celu sfinansowanie renowacji dużego kościoła Świętego Roberta. Ta okazała granitowa budowla w stylu gotyckim mieści w sobie piękne dębowe stalle z XIV wieku oraz znakomite dzieła sztuki, głównie imponującą kolekcję wspaniały XIV- wiecznych arrasów z początku XVI wieku a także okazałe organy z XVII wieku, oraz malowidła ścienne, w tym słynny fresk z końca XV wieku, rozciągający się na długości 26 metrów, przedstawiający Danse macabre, czyli Taniec Śmierci.

To tu spoczął również papież Klemens VI, a jednym z opatów tego miejsca był słynny kardynał Richelieu.

Każdego roku w sierpniu ( 17-28 sierpień) ma tutaj miejsce słynny festiwal muzyki klasycznej, zrzeszający muzyków z całego świata. Miłośnicy muzyki klasycznej mogą się rozkoszować w tym niezwykłym miejscu o wyjątkowej akustyce dźwiękami utworów najsłynniejszych kompozytorów muzyki poważnej. 

 

CHAMALIÈRES-SUR-LOIRE

W pobliżu Le Puy-en-Velay warto zajrzeć do Chamalières-sur-Loire, wioski położonej na szlaku Santiago de Compostela i pięknie usytuowanej nad brzegiem Loary. Jej głównym zabytkiem jest X wieczny klasztor wraz z przylegającym do niego doskonale zachowanym romańskim kościołem. Architekturę wnętrza kościoła cechuje surowość i prostota.

We wnętrzu kościoła możemy między innymi podziwiać freski oraz kamienną prostokątną kropielnicę wysokości 1,35 metra, zwaną „kropielnicą proroków”. Została ona wyrzeźbiona w XII wieku przez mnichów z Cluny i podarowana kościołowi w Chamalières. Kropielnicę wspierają cztery posągi przedstawiające proroków Izjasza i Jeremiasza oraz królów Dawida i Salomona. Jak głosi legenda, kościół posiada ramię świętego Gilles’a i „Saint Clou” podarowany przez Charlemagne’a.

Z klasztoru wybudowanego w XII wieku, który niegdyś przylegał do kościoła, pozostało tylko kilka arkad w parterowej części budynku przylegającego do północnej nawy kościoła.

LAVAUDIEU- UN LIEU MAGIQUE

Położona nad rzeką Senouire, 56 km na północny-zachód od Le Puy-en- Velay, ta urocza osada z pięknym romańskim klasztorem została założona przez świętego Roberta z Turlande, kanonika i hrabiego, który założył również w 1043 roku znane opactwo w La Chaise Dieu.

To Karol VII zmienił w 1487 roku nazwę osady z Saint-André-de-Comps na Lavaudieu –„Dolina Boża”.

Klasztor w Lavaudieu był przeorstwem sióstr Benedyktynek podlegającym opactwu w La Chaise Dieu, zamieszkiwały one tutaj do Rewolucji francuskiej. Klasztor Saint-André (św. Andrzeja) w Lavaudieu jest poniekąd jedynym w Owernii, w którym zachowały się przepiękne freski i seria półokrągłych arkad. Na kapitelach kolumn widnieją typowe dla Owernii rzeźby przedstawiające liście, syreny i lwy.

Mały, skromny kościół na rynku zawiera również piękne freski, podobnie jak refektarz zakonnic, ozdobiony wizerunkiem Chrystusa błogosławiącego z XII wieku.

W dawnej piekarni mieści się Muzeum Sztuki i Tradycji ludowych, w którym odtworzono wnętrze dawnego domu typowego dla tego regionu, z wyposażeniem i narzędziami.

Lavaudieu to osada, w której wszystko jest piękne, poczynając od opactwa i klasztoru po brukowane uliczki, długie schody ulicy Chavade, kamienne domy, ukwiecone balkony, fontannę na rynku, stary średniowieczny most na rzece Senouire.

Osada należy do stowarzyszenia „Najpiękniejszych wiosek Francji” (Les plus beaux villages de France), i uważam, że w pełni zasługuje na ten tytuł.

Posiada ona również tytuł „Krainy Historii i Sztuki” (Pays d’art et d’Histoire).

Zachowała swój autentyczny, dawny charakter, swoją duszę, głównie dzięki renowacji starych domów ze „złoconych kamieni”, przynależących do dawnych winnic, z podwieszanymi drewnianymi balkonami, służącymi niegdyś za suszarnie winogron, i tradycyjnymi żelaznymi okuciami.

Ja zakochałam się w tym magicznym miejscu od pierwszego wejrzenia i bardzo lubię tutaj powracać. Niezwykły urok tego miejsca, usytuowanie osady nad rzeką Senouire, piesze szlaki dla miłośników dłuższych spacerów na łonie natury, to wszystko sprawia, że ma się ochotę tutaj powracać.

Latem odbywają się tutaj również koncerty (między innymi w ramach słynnego festiwalu muzyki klasycznej w La Chaise Dieu), mają tu również miejsce pełne uroku wieczorne targi.

Wioska nie posiada prawie żadnych sklepików, ale można się tutaj zatrzymać, żeby coś przekąsić w jednej z miejscowych restauracji, np. w Auberge de l’Abbaye.

A zatem zaparkujcie samochód w cieniu drzew, przy wjeździe do osady i zakosztujcie czaru średniowiecznych uliczek, sielankowego spaceru brzegami rzeki Senouire, koniecznie zwiedźcie klasztor i kościół oraz Muzeum Sztuki i Tradycji Ludowych.

https://magicznaowernia.blogspot.com/2023/06/lavaudieu.html